Tản mạn trang phục của các cô, các mẹ thời xưa

Tản mạn trang phục của các cô, các mẹ thời xưa
Hiền Ngô
01 tháng 10, 2021

Nếu như các chàng trai miền Bắc trước đây luôn ca ngợi không ngớt chiếc áo tứ thân, chiếc khăn mỏ quạ, thì người con trai Huế lại bị hút hồn bởi tà áo dài thướt tha trong gió. Còn ở miền Nam, người Nam Bộ không ai là không thích các cô gái vui tươi, rắn rỏi, chất phác mang trên mình chiếc áo bà ba.

Đất nước Việt Nam, dù có ở xứ nào thì thời trang truyền thống của các cô, các mẹ ngày xưa vẫn mang một nét đẹp bình dị, tôn vinh văn hóa, con người và tự tôn dân tộc.

Khăn mỏ quạ, áo tứ thân

“Nào đâu cái áo tứ thân, cái khăn mỏ quạ, cái quần nái đen” – câu thơ giản dị, mộc mạc về hình ảnh chiếc áo tứ thân mang đậm hồn người con gái thôn quê, dân dã truyền thống xứ Kinh Bắc Việt Nam. Cho đến nay, vẫn chưa ai biết rõ được nguồn gốc chính xác của chiếc áo tứ thân. Nhưng nhiều bằng chứng được tìm thấy cho rằng, hình ảnh chiếc áo dài tứ thân Việt với hai tà áo thướt tha đã xuất hiện trên mặt trống đồng Ngọc Lũ cách nay vài nghìn năm.

Chất liệu vải chủ yếu tạo nên nét thanh lịch, tao nhã chính là bằng vải the hay lụa tơ tằm Hà Đông. Váy được may bằng vải ánh tía hoặc sa tanh đen, khăn mỏ quạ từ vải láng đen hoặc chéo go, thắt lưng làm từ lụa hoặc đũi… Tất cả những điều này đòi hỏi người thợ may không chỉ cần có khiếu mà còn có duyên, phải có tính tỉ mỉ, sự kiên trì rất cao thì mới may ra một bộ cánh hoàn hảo vì phần lớn đường may của áo rất ít. Đa số các đường chỉ phải dùng tay để khâu, để vắt rất kỳ công thì tà áo mới bay, vạt áo mới mềm.

Đi cùng với áo tứ thân là khăn mỏ quạ. Chiếc khăn vuông đen nền nã, dung dị mà phụ nữ Việt xưa hầu như ai cũng có. Không phải ai cũng biết chít khăn vuông mỏ quạ. Mà dẫu có biết chít cũng chưa chắc đã đẹp. Có người từng nói: “Khăn mỏ quạ phải chít sao cho vừa, hợp với khuôn mặt, tạo cho khuôn mặt khi chít khăn có hình như búp sen.”

Đến ngày nay, hình ảnh người phụ nữ mặc áo tứ thân, đội khăn mỏ quạ đã không còn phổ biến nữa. Người trẻ ngày nay thích mặc theo xu hướng hiện đại, người lớn lại thích những trang phục thoải mái hợp thời hơn. Những trang phục truyền thống Kinh Bắc này chỉ còn xuất hiện khi mùa lễ hội về, các cô, các chú mặc biểu diễn Trao duyên, hay các bạn nhỏ mặc thi biểu diễn văn nghệ. Có chăng, chỉ còn các bà, người gắn bó cả đời với mảnh đất ở quê, đầu tắp mặt tối ngoài nương ngoài đồng, đến bây giờ vẫn không nỡ bỏ đi giá trị truyền thống cũ mà vẫn mặc áo tứ thân, vẫn vấn khăn mỏ quạ trên đầu.

Áo dài xứ Huế

Trong muôn vàn nét đẹp của mảnh đất Cố đô, không thể không nhắc đến tà áo dài truyền thống. Áo dài là nguồn cảm hứng sáng tác của biết bao thi nhân, nghệ sĩ và là món quà lưu niệm đậm đà bản sắc Việt. Trải qua nhiều thăng trầm, áo dài xứ Huế vẫn mang trong mình những giá trị riêng và trở thành quốc phục của dân tộc Việt.

Chưa một ai hay một công trình nào khẳng định chắc chắn được thời điểm áo dài Huế xuất hiện. Tuy nhiên, qua các nguồn sử liệu, đặc biệt trong giai đoạn vương triều Nguyễn, hoặc hồi ký của những người Phương Tây đã từng đặt chân đến Huế, chúng ta cảm nhận được phần nào về sự hình thành và phát triển của áo dài Huế.

Từ những năm 1950, áo dài xứ Huế bắt đầu lượn eo theo thân người mặc, cổ cao, vạt thu hẹp lại để tôn lên vóc dáng người thiếu nữ. Đến khoảng những năm 1960, các tiệm may Huế bắt đầu chít eo áo dài, tạo sức quyến rũ cho người mặc.

Áo dài ngày nay được sử dụng rộng rãi khắp cả nước. Được biến tấu đa dạng theo từng địa phương và mục đích sử dụng. Từ áo dài đi học đến trang phục ngày Tết, từ biểu diễn trên những sàn diễn thời trang cho đến lễ phục trong ngày lễ truyền thống, áo dài vẫn luôn là trang phục không thể thiếu, là niềm tự hào về thời trang của người Việt.

Áo bà ba Nam Bộ

Chiếc áo bà ba là y phục đặc trưng đồng hành cùng người phụ nữ Nam Bộ từ bao đời nay. Hình ảnh áo bà ba gợi cho người ta nghĩ ngay đến vẻ đẹp thuần hậu, mộc mạc và dịu dàng của người phụ nữ vùng quê sông nước.

Áo bà ba vốn là áo không cổ. Thân áo phía sau may bằng một mảnh vải nguyên, thân trước gồm hai mảnh, ở giữa có hai dải khuy cài chạy dài từ trên xuống . Áo chít eo, xẻ tà vừa phải ở hai bên hông. Áo có độ dài trùm qua mông, gần như bó sát thân làm tôn lên những đường cong dịu dàng của cơ thể người phụ nữ.

Người nông dân vùng đồng bằng sông Cửu Long ngày xưa thường vận bộ bà ba đen đi làm đồng, bởi nó vừa mát, vừa dễ giặt. Bên cạnh đó, chiếc áo bà ba được xẻ ở hai bên hông làm cho người mặc cảm thấy thoải mái, gần vạt áo có thêm hai túi to khá tiện lợi cho việc đựng những vật dụng nhỏ như khăn tay, diêm quẹt, tiền bạc... Chính nhờ tính tiện dụng và sự thoải mái đó, chiếc áo bà ba được cả nam lẫn nữ ở đồng bằng sông Cửu Long mặc cả lúc đi làm, đi chợ, đi chơi. Riêng lúc đi chơi, họ thường chọn màu sắc nhẹ hơn như màu trắng, màu xám tro. Còn các cô, các bà thì chọn màu mạ non, xanh lơ nhạt... với chất liệu vải đắt tiền hơn như vải the, lụa..

Dù cuộc sống có nhiều sự thay đổi, hội nhập, dù ngành thời trang đang phát triển không ngừng để theo kịp những xu hướng hiện đại, nhưng ý nghĩa của chiếc áo bà ba vẫn tồn tại với cuộc sống của người Nam Bộ. Áo bà ba vẫn thường được sử dụng cho rất nhiều mục đích khác nhau như làm đồ biểu diễn văn nghệ, chụp hình kỷ yếu hay ở cả nhiều cuộc thi sắc đẹp cùng sử dụng áo bà ba, đưa hình ảnh áo bà ba đi khắp nơi.

Cùng chuyên mục
Vì sao các cháu gọi tôi là “Bà ngoại thần tượng”?
Vì sao các cháu gọi tôi là “Bà ngoại thần tượng”?
“Thương con quý cháu” là truyền thống và nét đẹp văn hóa của người Việt ta. Tuy nhiên, do những khác biệt về thời đại nên không phải bậc ông bà nào cũng gần gũi và thân thiết với thế hệ trẻ. Một trong những chìa khóa giúp tôi gắn kết, thậm chí trở thành “thần tượng” của tụi nhỏ là tư duy không phán xét.
5 điều nên làm để giảng hòa khi bất đồng với cha mẹ
5 điều nên làm để giảng hòa khi bất đồng với cha mẹ
Khoảng cách tuổi tác càng lớn, khả năng bất đồng quan điểm giữa các thế hệ trong gia đình càng dễ xảy ra. Đôi khi, chỉ một khác biệt nhỏ cũng có thể dẫn đến xung đột kéo dài, gây mệt mỏi.
Điều gì tạo nên sự khác biệt của thời trang những năm 80?
Điều gì tạo nên sự khác biệt của thời trang những năm 80?
Thời trang thập niên 80 được xem là điển hình của sự tự do sáng tạo và trí tưởng tượng phong phú. Những sự pha trộn giữa màu sắc không phù hợp, hình ảnh độc đáo và các chi tiết được in khổ lớn trên các bộ trang phục đã tạo nên nhiều ấn tượng mạnh mẽ.
Làm giàu ngôn ngữ từ khác biệt thế hệ
Làm giàu ngôn ngữ từ khác biệt thế hệ
“Bao giờ cho đến ngày xưa…” – Mỗi lần ngồi nghe ông bà kể chuyện là một lần được biết thêm bao kiến thức diệu kỳ. Đó có thể không phải là tri thức về khoa học vũ trụ, không phải công thức tính toán đau đầu, mà là những câu ca dao, tục ngữ từ thời cha ông để lại.
Khoảng cách thế hệ là gì? Làm thế nào để xóa bỏ xung đột giữa các thế hệ?
Khoảng cách thế hệ là gì? Làm thế nào để xóa bỏ xung đột giữa các thế hệ?
Nhiều người trẻ thường cảm thấy người lớn tuổi hơn mình thật khó hiểu. Ngược lại, những người lớn tuổi lại cảm thấy thế hệ trẻ có quá nhiều điều kì lạ. Lý do cho những cảm nghĩ này đều đến từ khoảng cách thế hệ.
Tại sao người cao tuổi hay hờn giận?
Tại sao người cao tuổi hay hờn giận?
Việc già đi không chỉ khiến chúng ta khác đi về ngoại hình mà còn tác động đến sự thay đổi của tâm lý. Điều này có thể khiến người cao tuổi cảm thấy bất an, hay giận hờn và dễ cáu bẳn. Vậy đâu là nguyên nhân và làm thế nào để quan tâm đến những thay đổi tâm lý này của người già?
6 lợi ích của việc học sử dụng thiết bị công nghệ với người cao tuổi
6 lợi ích của việc học sử dụng thiết bị công nghệ với người cao tuổi
Đôi khi, cuộc sống sau khi nghỉ hưu mới là thời điểm bắt đầu cho một hành trình mới. Thế giới hiện đại ngày nay tràn ngập những thiết bị công nghệ để chúng ta khám phá.
Lý do người già hay kể chuyện ngày xưa?
Lý do người già hay kể chuyện ngày xưa?
“Hồi đó…” là lời mở đầu mỗi khi ta được nghe ông bà kể về những câu chuyện ngày xưa. Đôi lúc, người trẻ sẽ cảm thấy khó hiểu, không muốn nghe và vô tình làm người già cảm thấy lạc lõng. Nhưng đằng sau mỗi câu chuyện về quá khứ, lại ẩn chứa nhiều ý nghĩa hơn chúng ta tưởng.
Đôi dòng thư tay nguệch ngoạc ngày con gái chào đời
Đôi dòng thư tay nguệch ngoạc ngày con gái chào đời
"Gửi con gái thương yêu của bố. Hôm nay là 27/03/2000, ngày con gái bố chào đời"
Khi con gái yêu sớm
Khi con gái yêu sớm
Tình yêu tuổi học trò luôn gắn với những rung động tinh khôi và đẹp đẽ. Cũng bởi đó là những trải nghiệm đầu đời nên các con thường dễ vượt quá giới hạn, dẫn đến nhiều sự việc không mong muốn. Để giúp tránh những sai lầm không đáng có, cha mẹ hãy bình tĩnh và trở thành người dẫn đường sáng suốt cho con.
Lớn lên từ những câu chuyện ngày xửa ngày xưa của bà
Lớn lên từ những câu chuyện ngày xửa ngày xưa của bà
Khi thơ bé, con thường rúc vào lòng bà và đòi nghe kể chuyện ngày xưa. Những câu chuyện và lời bà dạy đã nuôi dưỡng dòng suối nguồn tình cảm tốt đẹp trong con. Từ một thằng bé loắt choắt, con đã dần trưởng thành và luôn học cách sẻ chia, yêu thương với mọi người.